Twee keer per maand schrijven Liza Krudde en Stefan Vermeent brieven naar elkaar over hun belevingen en wat hen bezighoudt.

 

 

Lieve Stefan,

Ik zou nu een lyrische brief kunnen schrijven over een bepaalde zwart-wit foto die, in prachtige kalendervorm, sinds kort in mijn wc hangt. De maand februari was nog nooit zo spannend.. Maar laten we het netjes houden. En een beetje filosofisch ben ik bang.

Want door jouw brief ging ik nadenken (en dan gaat het al snel fout): Verklaart wat we doen wie we zijn of misschien juist andersom? Natuurlijk betrap ik mezelf soms ook op vaktermen rondstrooien (‘Ah ja, typisch gevalletje van object representatie’), telkens een stickertje op iemand plakken (‘Jij bent zo druk, ik zie het al: ADHD’*) en nog erger: veel te snel genoegen nemen met psychologische processen omdat ik weet hoe ze in elkaar steken (‘Ach, dit dipje wordt veroorzaakt door een tekort aan serotonine daar kan ik zelf vrij weinig aan doen, dus laat ik maar gewoon een dagje vrij nemen van het leven en in bed blijven’). Net als jij dus en inderdaad, dat maakt ons psychologen enorm lui.

Ik vraag me af hoe het voor andere studies is. Kan een pedagoog nog normaal naar zijn/haar neefje of nichtje kijken en krijgt hij/zij al hoofdpijn bij het denken aan een eigen nageslacht? Zal een antropoloog gek worden op een plek met heel veel verschillende mensen en daardoor nooit meer kunnen reizen om andere culturen te ontdekken? Onderwijskundigen gaan niet meer naar school. En hoe overleeft een ASW’er een normale stapavond met alle sociale regels die daarbij komen kijken? Hoe overleeft een socioloog überhaupt het leven? Sociale relaties zijn overal. Je werkveld inside-out kennen heeft dus zo zijn nadelen

Gelukkig kunnen we elkaar binnen Alcmaeon nog een beetje steunen. Al die sociale wetenschappen op een hoopje maakt ons natuurlijk ook de vereniging van de goede feestjes, toffe borrels, rare mannenactiviteiten (sorry) en andere sociale dingen. Op een gegeven moment ben je, door overvloedige kennis, wat je studeert.

 

In mijn lievelingsfilm (‘Across the Universe’, aanrader voor beatlesfans iedereen) wordt een vader boos op zijn zoon en roept: ‘Wat ga je DOEN met je leven?’ Waarop de zoon antwoord: ‘Waarom gaat het erom wat mensen doen? Waarom gaat het er niet om wie ik ben?’ Vader:‘Omdat wat je doet definieert wie je bent’. Zoon: ‘Nee, wie je bent definieert wat je doet’. Deze discussie eindigtmet een ongemakkelijke vriend die onvrijwillig bij het gesprek betrokken raakt en zegt: ‘Het is waarschijnlijk niet wat je doet maar, ehm, de manier waarop je het doet’ (wat natuurlijk een laf argument is hier). Dit stukje film herinner ik me nog vaak als ik mensen hoor die zeggen dat hun werk hun leven is, mensen die hun werk zijn geworden.

Is ‘ik denk dus ik ben’ (cogito ergo sum) veranderd in ‘ik doe dus ik ben’ of ‘ik studeer dus ik ben’? Als dat zo is ben ik de afgelopen week een lerares, kunstenaar, oppas en begeleider geweest, wat de psychologiestudent in mij dan weer activeert om een dissociatieve identiteitsstoornis bij mezelf vast te stellen. Misschien is het wel makkelijker om te zijn wat je doet, een beetje als vroeger. Je werd bakker, slager, priester, enzovoorts en niet een quasi-filosofische psycholoog die maar wat studeert, wat werkt en wat brieven schrijft.

 

Ik wil het niet nog filosofischer maken maar het onderwerp van de maand mei is, hoe toepasselijk,vrijheid. En hoe kun je concreet zijn over vrijheid? Volgens mijn 4 (‘ik ben bijna 5’)jarige oppaskind is Bevrijdingsdag de dag dat we vieren dat we niet dood zijn. Is dat vrijheid in de ogen van een kind? Ik ben niet dood en dus vrij? Ik ben vrij dus ik ben? Ik las laatst ergens dat we teveel misbruik maken van onze vrijheid, maar hoe kun je misbruik maken van iets dat ongelimiteerd hoort te zijn? 

 

Misschien is ongelimiteerde vrijheid gewoon ongelimiteerd biertjes op het terras (wanneer gingen we ook alweer protesteren tegen de prijs van bier?). Even lekker niks doen, en dus ook even lekker niks zijn. 

 

Liefs, 

Liza

 

*Voor toekomstige werkgevers die dit misschien lezen: Dit is een grapje en niet hoe ik echt diagnosticeer. Gewoon, even voor de duidelijkheid.


Stefan’s brief gemist? Lees deze hier!